ما را دنبال کنید
ساختار جدید در جذب وقف
ساختار جدید
در جذب وقف
در ساختار جدید آستان قدس رضوی، دو سند بالادستی تعریف شده است که یکی، سیاستهای کلان ابلاغی تولیت و دیگری نظام راهبری موقوفات را در بر میگیرد. حوزۀ موقوفات بنیاد بهرهوری با هدف تبلیغ و ترویج وقف و بهرهبرداری بهینه از موقوفات شکل گرفته تا این چارچوب کارآمد و نظام راهبری، نقشه راه مناسبی را تدوین نماید که به اجرای سند تعریف شده منجر شود. به همین منظور، در بند ۲۷ این سند به موضوع وقف به طور مفصّل اشاره و بر این مسئله تأکید شده که در حوزه وقف تمرکز بر جذب وقفهای غیرمنقول قرار گرفته و امر وقف به همان روش سنتی سابق اجرایی شود. این روش مزایا و معایبی دارد که از مزایای آن میتوان به ایجاد بستری مناسب برای انجام امر وقف از سوی واقفان اشاره کرد تا این افراد بتوانند مستغلات شهری و روستایی خود را با نیات مختلف، وقف آستان مقدس حضرت رضا(ع) کنند.
اما یکی از معایب این طرح، این بود که در تدوین طرح مورد نظر، راهکاری برای جذب واقفان خُرد در نظر گرفته نشده بود چرا که همه افراد این توانمندی مالی را ندارند که بتوانند یک وقف بزرگ و مستقل را انجام دهند. در همین راستا، در ساختار جدید و مدیریت توسعه وقف، اولین اقدامی که از سوی بنیاد بهرهوری موقوفات رضوی صورت گرفت، این بود که در اساسنامه تدوین شده برای اجرایی کردن نیات واقفان، اصلاحاتی ایجاد شود و رویکردهای وقفی به صورت اجمالی در چند موضوع مهم از جمله وقف سلامت، وقف فرهنگی، وقف اجتماعی، وقف عمرانی، وقف خدماتی حرم و... دستهبندی شوند تا اگر شخصی تقاضای وقف داشت، بتواند با ورود به جزئیات حوزه مورد نظر خود، نیت وقف را اجرایی کند. به عنوان مثال اگر کسی مایل بود در حوزه وقف سلامت فعالیت داشته باشد، شرایطی ایجاد شود تا وقفنامه بتواند شامل بیمارستان رضوی، دارالشّفا و سایر مواردی شود که قرار است از این منابع وقفی استفاده کنند.
یکی از اقدامات خوبی که در پایش اساسنامۀ وقف از سوی بنیاد بهرهوری موقوفات آستان قدس رضوی صورت پذیرفته، توجه به حوزههای جدید وقف است. در این راستا در بند ۲۷/۶ به روشهای جدید در جذب وقف اشاره مفصّلی شده است که یکی از این روشهای جدید، ایدۀ جذب وقف مشارکتی است.
خوشبختانه نگاه تولیت آستان مقدس حضرت رضا(ع) یک نگاه دوراندیشانه با افق دید وسیع است و با این نگاه آیندهنگرانه، شرایطی فراهم شد که در فروردین ماه ۱۴۰۲ جزئیات وقف مشارکتی به واحدهای مربوطه ابلاغ شود. نگاه آستان قدس رضوی در حوزۀ جذب وقف مشارکتی معطوف به وقفهای انتفاعی آستان است و همانطور که ذکر شد شامل چهار حوزه میباشد.
نمازخانه بینراهی و مهمانسرای حضرت؛ گام سوم و چهارم
با افزایش چشمگیر زائران حرم امام رئوف(ع)، هرساله شاهد حضور خیل عظیمی از عاشقان شمسالشموس در بارگاه ملکوتی این امام هُمام هستیم، تا آنجا که ممکن است به دلیل ازدحام حضور زائران در مشهد مقدس و حرم مطهر رضوی، امکان ارائه خدمات مناسب به آنها میسّر نباشد. عدم ارائه خدمات شایسته و متناسب با شأن و منزلت زائران امام هشتم چه در شهر مشهد و حرم مطهر و چه در مسیرهای منتهی به مشهد مقدس، دغدغۀای بود که آستان قدس رضوی را بر آن داشت تا با هدف ایجاد امکان مناسب به منظور ارائه خدمات در جهت ادای فرایض دینی و تسهیلات و امکانات رفاهی و بهداشتی برای رفاه حال هرچه بیشتر زائران رضوی، اقدام به احداث مجتمعهای فرهنگی، رفاهی و نمازخانههای بینراهی کند تا زائران ثامنالحجج(ع) بتوانند با اطمینان خاطر در مسیر راه تردد کرده و از تسهیلات موجود استفاده کنند و سفری به یادماندنی در ذهن آنها ثبت شود. در راستای این هدف، تاکنون ۲۰ نمازخانه بین راهی امام رضا(ع) در ۶ استان کشور احداث شده و در اختیار زائران قرار گرفته است. این اقدام در راستای تحقق منویّات مقام معظم رهبری بر توجه ویژه به رفاه حال زائران و خدمت کریمانه به آنها، با درایت تولیت آستان قدس رضوی صورت پذیرفته و این آستان، احداث نمازخانههای بیشتر در موقعیتهای جغرافیایی مختلف در سایر استانهای کشور را نیز در دستور کار خود قرار داده است. از این رو، تمام علاقمندان به امر حسنه وقف میتوانند دارایی خود را در زمینه احداث نمازخانهها و مجتمعهای بینراهی امام رضا(ع) وقف کرده و با این اقدام خداپسندانه در ثواب زیارت زائران حرم امن رضوی نیز سهیم باشند. یکی دیگر از بخشهایی که در حوزه وقف مشارکتی از سوی بنیاد بهرهوری موقوفات آستان قدس رضوی در دسترس واقفان قرار گرفته، پروژه توسعه مهمانسرای آستان قدس رضوی است که این امر نیز به ارائه خدمات هرچه بیشتر به عاشقان کوی خورشید خراسان منجر خواهد شد. یکی از آرزوها و افتخارات زائرانی که به بارگاه ملکوتی امام هشتم مشرف میشوند این است که بر سفرۀ کرامت ثامنالحجج(ع) میهمان شده و از غذای حضرت به نیّت تبرّک و شفا، تناول کنند. مهمانسرای حضرت از سالیان دور بخش اعظم برنامههای خود را در حوزۀ پذیرایی از زائران حضرت رضا(ع) و خدمترسانی به آنها قرار داده، آنچنان که از بدو تأسیس این مهمانسرا از اوایل دوره صفویه تاکنون، زائران بسیاری با شوق و افتخار میهمان سفرۀ کرامت رضوی شدهاند. اما با توجه به افزایش سفر زائران به مشهد مقدس و ازدیاد تعداد آنان در بارگاه ملکوتی حضرت رضا(ع)، آستان قدس رضوی بر آن شد تا با احداث آشپزخانه مرکزی مهمانسرای حضرت با زیربنای ۶۰۰۰ متر مربع شامل عملیات ابنیه و تأسیسات، خرید تجهیزات پخت و... در انتهای بلوار چمن نبش چمن ۸۸، امکان خدماترسانی به زائران رضوی را توسعه داده و با پذیرش تعداد بیشتری از زائران رضوی بر سفره پربرکت امام هشتم، لبخند شوق را بر لبان آنها میهمان کند. به همین منظور، تمام افرادی که مایلند در امر خداپسندانه وقف این حوزهها سهیم باشند، میتوانند بخشی از دارایی خود را به منظور توسعه مهمانسرای آستان قدس رضوی وقف کرده و نام خود را در لیست خادمان رضوی ثبت کنند.
